Барацьба са злачыннасцю: з удзелам Генеральнага пракурора Рэспублікі Беларусь Дзмітрыя Гары адбылося 23-е пасяджэнне дзяржаў-членаў ШАС

У г.Ісламабадзе (Ісламская Рэспубліка Пакістан) у рэжыме відэаканферэнцсувязі адбылося 23-е пасяджэнне генеральных пракурораў дзяржаў – удзельніц Шанхайскай арганізацыі супрацоўніцтва (далей – ШАС), на якім абмеркавалі міжнароднае супрацоўніцтва ў крымінальна-прававой сферы, у тым ліку ў барацьбе з карупцыяй і кіберзлачыннасцю.

У мерапрыемстве прынялі ўдзел дэлегацыі генеральных пракуратур дзяржаў – членаў ШАС: Індыі, Казахстана, Кыргызстана, Кітая, Ірана, Пакістана, Беларусі, Расіі, Таджыкістана і Узбекістана, а таксама намеснік Генеральнага сакратара ШАС.



Беларускую дэлегацыю ўзначаліў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь Дзмітрый Гара.



Звяртаючыся да калег, Дзмітрый Гара падкрэсліў: «Шанхайская арганізацыя супрацоўніцтва, як неаднаразова адзначаў Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь, сёння па праве лічыцца адной з самых прадстаўнічых і ўплывовых міжнародных арганізацый Еўразіі. Быць часткай «шанхайскай сям'і» – наш стратэгічны выбар. Наша краіна падтрымлівае намаганні дзяржаў – удзельніц ШАС па стварэнню сусветнай шматпалярнай сістэмы міжнароднай бяспекі і супрацоўніцтва, заснаванай на прынцыпах узаемнай павагі, роўнасці і салідарнасці».

Кіраўнік беларускага нагляднага ведамства ў сваім выступленні аднёс да актуальнай праблему трансгранічнай арганізаванай злачыннасці, у тым ліку ў эканамічнай сферы. «Злачынствы ўсё часцей здзяйсняюцца дыстанцыйна. Межы дзяржаў перасталі быць перашкодай для супрацьпраўнай дзейнасці арганізаваных груп, якія спецыялізуюцца на завалоданні грашыма грамадзян праз так званыя «call-цэнтры». Расследаванне злачынстваў, якія ўчыняюцца з выкарыстаннем інфармацыйных тэхналогій, патрабуе ад праваахоўнікаў якасна новага ўзроўню ўзаемадзеяння. Супрацоўніцтва толькі праз накіраванне запытаў аб аказанні прававой дапамогі па крымінальных справах не дае магчымасці забяспечыць аператыўнасць расследавання. Шырокае выкарыстанне электронных плацежных інструментаў патрабуе прыняцця сумесных мер супрацьдзеяння і супрацоўніцтва», – сказаў ён.

Гаворачы аб барацьбе з кіберзлачынствамі, незаконным абаротам наркотыкаў, гандлем людзьмі, экстрэмісцкімі і тэрарыстычнымі злачынствамі, Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь указаў на «крытычную важнасць высокага ўзроўню аператыўнасці і ўзгодненасці дзеянняў праваахоўнікаў і пракурораў, узаемнай прававой дапамогі, абмену доказамі, а таксама скаардынаванага падыходу да пытанняў экстрадыцыі».

Дзмітрый Гара звярнуў увагу на праблему працяглага разгляду запытаў аб аказанні прававой дапамогі, што звязана з адрозненнямі ў прававых сістэмах і працэдурных патрабаваннях: «Такая сітуацыя нярэдка прыводзіць да страты доказаў, а часам запытаная прававая дапамога і зусім губляе актуальнасць. У якасці выхаду з сітуацыі мэтазгодна больш актыўна выкарыстоўваць лічбавыя каналы перадачы інфармацыі пры выкананні патрабаванняў бяспекі і канфідэнцыяльнасці, а таксама разгледзець магчымасць заключэння шматбаковага дагавора паміж дзяржавамі-членамі ШАС аб прававой дапамозе і прававых адносінах па крымінальных, грамадзянскіх, эканамічных і сямейных справах. У гэтым дагаворы неабходна прадугледзець адзіныя стандарты просьбаў аб аказанні прававой дапамогі», – прапанаваў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь.



У сувязі з гэтым зарыентаваў калег на выпрацоўку алгарытму аператыўнага абмену інфармацыяй і доказамі ў электроннай форме, а таксама стандартаў і спосабаў атрымання, захоўвання і перадачы такіх доказаў: «Нам неабходна мець механізм захавання па запыце кампетэнтнага органа інфармацыі з абмежаваным тэрмінам захоўвання да атрымання міжнародна-прававога даручэння аб яе адабраннях банкаў, напрыклад, тэлефонных злучэннях і іншых даных у лічбавай форме».

Абмяркоўваючы аспекты экстрадыцыі, Дзмітрый Гара звярнуў увагу на пэўныя складанасці, абумоўленыя адрозненнямі ў нацыянальным заканадаўстве, у прыватнасці, па лініі падвойнай крыміналізацыі.

«Мы штогод накіроўваем ва ўстановы юстыцыі замежных дзяржаў сотні просьбаў аб выдачы, з іх большая частка – у адрас дзяржаў – членаў ШАС. Рашэнні па іх на гэтай прасторы ніколі не былі палітычна матываванымі. Пры гэтым кардынальна іншая сітуацыя ў пытаннях экстрадыцыі складваецца ў адносінах з краінамі «калектыўнага Захаду» – яны адмаўляюць Беларусі ў выдачы нават тых асоб, якім інкрымінаваныя цяжкія і асабліва цяжкія злачынствы, уключаючы забойствы, прычыненне цяжкіх цялесных пашкоджанняў, хуліганства, незаконны абарот наркотыкаў, крадзяжы, крадзяжы. характару», – праінфармаваў ён.

Падводзячы вынікі свайго выступлення, Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь для пераадолення прадузятасці пры вырашэнні крымінальна-прававых пытанняў на міжнародным узроўні прапанаваў забяспечыць празрыстасць усіх працэдур, што будзе садзейнічаць умацаванню кантактаў паміж дзяржавамі – удзельніцамі ШАС і іх праваахоўнымі органамі на карысць абароны правоў і законных інтарэсаў грамадзян.

У завяршэнні даклада кіраўнік беларускага нагляднага ведамства канстатаваў: «Наш дыялог сёння – гэта не проста абмен думкамі, а важны крок да ўмацавання рэальнага, практычнага ўзаемадзеяння. Перакананы, што гэтая сустрэча стане значным этапам у развіцці сістэмнага супрацоўніцтва дзяржаў у барацьбе са злачыннасцю і карупцыяй».



Наступнае пасяджэнне дзяржаў - удзельніц ШАС вызначана правесці ў г.Казані (Расійская Федэрацыя) у верасні 2026 года.

Фота: Генеральная пракуратура

Упраўленне ўзаемадзеяння са СМІ
Генеральнай пракуратуры